Oluk ölçüsü ve eğimi nasıl hesaplanır? Genişlik ve metre hesabı

Oluk ölçüsü derken ne kastedilir?

Aynı sayı iki ayrı şeyi anlatabilir. Bazen sacın açılmış genişliğini, bazen oluğun bitmiş genişliğini söyler. Teklifleri karşılaştırmadan önce hangisi olduğunu sorun.

• Türkiye'deki kamu işi tarifleri 30 cm ve 33 cm sac genişliği yazar.
• Avrupa'da NG 333 sac genişliğidir, su genişliği yarım yuvarlakta 153, köşelide 120 mm.
• PVC'de "150" ürün adıdır, iki Türk üreticide gerçek genişlik 100 ve 112 mm.

Oluk kapasitesi neye göre hesaplanır?

Oluğa gelen su, yağış şiddeti, çatı alanı ve yüzey katsayısının çarpımıdır. Kaynaklar bunu Q = r × A × C diye yazar. Bu yüzden 10 metrelik saçağın arkasında küçük de büyük de çatı olabilir, boy tek başına bir şey söylemez.

Her çatı yüzü ayrı ölçülür. İngiltere kuralında plan alanı çatı eğimine göre büyütülür.

Örneğin planda 60 m² ve 30 derece olan çatı yüzü 77,4 m² sayılır. İngiltere tablosu buna 150 mm oluk ve 89 mm ağız yazar. Bu sonuç yatay yarım yuvarlak oluk, tek uçta keskin ağız ve İngiltere yağışı içindir.

Aynı çatıya neden farklı oluk yazılıyor?

Yayımlanmış tablolar aynı boydaki oluğa farklı alanlar veriyor.

Fark yağış şiddetinden ve alanın nasıl tanımlandığından geliyor. İtalyan üreticinin tablosunda 150 m² çatı düşük yağışta NG 333 oluk ve Ø100 boruya, yoğun yağışta NG 400 ve Ø120 boruya denk geliyor. Boru tarafını iniş borusu sayfasında anlattık.

Sakarya'nın 127,7 mm rekoru ölçüye girer mi?

Doğrudan girmez. Meteoroloji verisinde il merkezinin günlük rekoru 26 Haziran 1999 tarihli 127,7 mm. Bu sayı bir günün toplamıdır, oluğu ise birkaç dakikalık sağanak doldurur.

Avrupa'da hesap 5 dakikalık yağışla yapılır. Türkiye ve Sakarya için bu değeri bulamadık, bu yüzden tabloları Sakarya kuralı gibi yazmıyoruz. İl merkezinin verisi ilçelere de uyarlanmaz.

Oluk eğimi kaç olmalı?

Türk resmî kaynakları eğim ister, ama sayı vermez. Üreticilerin ve kılavuzların yazdığı değerler şöyle.

Fark sistemden, malzemeden, hat boyundan ve kaynağın kuralından geliyor. Bu yüzden tek sayıyı kural gibi söylemiyoruz, seçilen sistemin kendi değerine bakıyoruz. Köşeli oluk her zaman yeterli eğim ister.

Fazla eğim de sorun çıkarır. Oluk ile çatı kenarı arasında boşluk bırakır, uzun dış hatta görüntüyü bozar.

Eğim uzun hatta ne kadar kot farkı yapar?

Kot farkı, hattın iki ucu arasındaki yükseklik farkıdır.

20 metrelik hatta 5 mm/m eğim, saçak boyunca 10 cm fark demektir. Bu yüzden uzun hatta ağızlar iki uca alınabilir, en yüksek nokta ortada kalır.

Uygulamada iki uç kelepçe takılır, arasına ip gerilir, terazi ile bakılır, sonunda su dökülür. Eğim bozulduysa belirtilerini oluk neden taşar yazısında anlattık.

Oluk metresi nasıl hesaplanır?

Kamu işi tariflerinde metraj oluk ekseni boyunca alınır. Köşe, kör tapa, iniş ağzı ve kelepçe ayrı birer kalemdir, teklifte sayılarını görün.

Kelepçe sayısı aralığa göre çıkar. 10 metrelik hatta 50 cm aralıkla 21, 60 cm aralıkla 18 kelepçe gerekir, uçlar dahil. Tutarı neyin değiştirdiğini oluk metre fiyatı rehberinde anlattık.

Saçak uzunluğunu, çatının yüzlerini ve binanın fotoğrafını WhatsApp'tan gönderin. Ölçüyü ve iniş yerlerini birlikte konuşalım.